موج شکن

نگین دریای کاسپی بندر زیبای انزلی

 
اولین کارخانه تولید سوسیس در ایران
نویسنده : Admin - ساعت ٧:٥٩ ‎ب.ظ روز ۱۳٩٠/٤/۱۱
 

از قدیمی ترین محصولات گوشتی، سوسیس و کالباس می باشد که از مدت ها قبل مورد توجه مردم بوده است. در پانصد سال قبل از میلاد مسیح در ادبیات یونان راجع به این ماده غذایی مطالبی نوشته شده است و حتی هومر در نوشته های خود به سوسیس اشاره هایی کرده است.

شهر انزلی اولین شهریست در ایران که صاحب اولین کارخانه سوسیس سازی شد . برای کسب اطلاعات بیشتر به ادامه مطلب مراجعه فرمائید ...


کلمه سالامی را در کتاب های یونان قدیم می توان پیدا کرد و تصور می رود اولین دفعه در شهر سالامی در ساحل شرقی یونان ساخته شده است. کلمه سوسیس از کلمه لاتینی به نام Salsus به معنی نمک شوره گرفته شده است و شاید به این دلیل باشد که امروزه مفهوم این کلمه به Sausage عوض شده زیرا طرز تهیه آن تغییر کرده و ارزش های مختلف برای تهیه آن استفاده می شود.
رومیان قدیم علاقه زیادی به کالباس و سوسیس داشتند و در اغلب جشن های مذهبی از این محصولات نیز استفاده می کردند.
به طوی که در فستیوال Originstic که به مناسبت عید مذهبی برپا شده بود مقدار زیادی از آن مصرف و موجب اعتراض شدید روحانیون آن موقع قرار گیرد.
موقعی که کنستانتین به امپراطوری رسید و مسیحیت را قبول کرد، روحانیون او را وادار کردند که فستیوال Lupercalian, Floralian را بردارد و شدیداً برای جلوگیری از مصرف سوسیس و کالباس مبارزه کرده و سپس بعد از آن در بسیاری از نقاط، مصرف این فرآورده های گوشتی منع شد ولی کم کم با اعتراض مردم قانون منع مصرف کالباس و سوسیس برداشته شد و دوباره تهیه و مصرف کردن آن در بین مردم رواج یافت.
در زمان های گذشته این غذا از دو نوع گوشت مختلف خرد شده که کمی ادویه شاه بلوط به عنوان چاشنی به آن اضافه می کردند تهیه می شد. در اوایل تولید این فراورده ها آنها را در روده وارد نمی کردند بلکه به روش های مختلف از آنها نگهداری می کردند به طور مثال حتی آنها را در نی هایی که سروته آن بسته بود قرار می دادند.
قبل از آن روش های سرد کردن جدید متداول شد، سردکردن موارد غذایی فقط در زمستان امکان داشت و به همین علت سوسیس و کالباس را در زمستان تهیه می کردند و می گذاشتند بماند و به خاطر هوای سرد و خشک، کم کم مقداری از رطوبت آن کم می شد و تا فصل تابستان قابل نگهداری بود.
در اروپا هر جماعت و ملتی بر حسب سلیقه خود محصولات تهیه کرده و بسته به نوع محل ساختن، آنها را نامگذری کرده است. عموما شرایط اقلیمی و سلیقه مردم و آب و هوای مختلف باعث شده است که انواع مختلفی از کالباس و سوسیس تهیه شود و در مراحل مختلف تهیه مانند: خشک کردن، نمک سود کردن، چاشنی زدن و دود دادن، تغییراتی در آنها ایجاد شود.
تاریخچه سوسیس و کالباس در ایران
تهیه سوسیس و کالباس در ایران به صورت کارخانه ای در سال 1928 میلادی ( 1317 شمسی ) شروع شد به این صورت که یک نفر روسی به نام افوناسو در بندر انزلی با ماشین کوچک دستی شروع به کار رد و روزانه مایحتاج غذاهای اتباع خارجی و عیسویانی که در آنجا بودند تهیه می کردند.
در سال 1930 یک نفر دیگر از اهالی روسیه به نام لیشینسکی که نماینده بازرگانی روسیه در بندر انزلی بود و سابقه کالباس سازی در روسیه داشت از آلمان یک کارخانه کوچکی برای مصرف روزانه 50-40 کیلوگرم کالباس وارد کرد و تا سال 1933 میلادی در بندرانزلی مشغول به کار بود.
از آن پس کارخانه را به تهران منتقل و یک نفر متخصص کالباس سازی را از آلمان برای کمک دعوت کرد. همچنین یک نفر از ارامنه و از اهالی سلماس به نام آرزومان آوانسیان که پس از انقلاب روسیه به ایران بازگشته بود با وسایل دستی و در منزلی واقع در خیابان منوچهری – خیابان ارباب جمشید در داخل کوچه ای پاساژ مانند از سال 1924 میلادی به همراه همسر و دو فرزند و چهار کارگر از ارامنه ایران که نسبتی با وی داشتند به تهیه فرآورده های گوشتی (سوسیس و کالباس) اشتغال داشت.
زمانی که کارخانه لیشینیسکی در سال 1312 از بندر انزلی به تهران منتقل شد با آرزومان آوانسیان که در روسیه در کارخانه کالباس سازی کار کرده بود و به علت علاقه و اطلاعاتی که در زمینه تهیه این فرآورده داشت و در ایران با همه مشکلات کمبود، سرمایه و امکانات به تولید اشتغال داشت، شریک شد و به این ترتیب در پایتخت، اولین کارخانه کالباس سازی بنا نهاده شد.
دیری نگذشت که لیشینیسکی به روسیه بازگشت و کارخانه را به آرزومان واگذار کرد. در این موقع کشتار خوک هر هفته 5-4 رأس و مصرف هفتگی گوشت گاو 500-400 کیلوگرم بود. در واقع کارخانه آرزومان که در سال 1337 در محل فعلی خود در جنوب غربی تهران، یافت آباد تاسیس شد و امروزه بزرگترین کارخانه تولید فرآورده های گوشتی (سوسیس و کالباس) است، اولین کارخانه تولید این فراورده در ایران می باشد. همچنین کارخانه دیگری به نام اصل بلور در سال 1930 میلادی (1309 شمسی) در تهران آغاز به کار کرد و تولید روزانه آن هم بسیار کم بود که به وسیله شخصی به نام اختیاری بنا نهاده شده بود که بعداً آن را به شابلیان یکی از ارامنه ایران واگذار کرد که سپس شابلیان آن را به میکائیلیان واگذاشت که عملاً وارث دومین کارخانه بزرگ و مجهز این فرآورده که در سال 1338 شمسی به وسیله میکائیلیان در محل فعلی کارخانه واقع در کاظم آباد مجیدیه در شمال شرقی تهران احداث شده است، می باشد